Elektrik tedarikçisi teklifi karşılaştırma: PTF+marj mı, sabit fiyat mı?
Elektrik tedarikçisi teklifi nasıl karşılaştırılır? PTF artı marj ve sabit fiyat teklifini aynı tüketimle TL'ye çevirin, gizli maddeleri kontrol edin.
Elektrik tedarikçisi teklifi karşılaştırma işi, birim fiyatları yan yana koymakla bitmez. Doğru yöntem, her teklifi aynı tüketim profiliyle ve aynı faturadaki kalemlerle hesaplamaktır. PTF artı marj teklifinde fiyat her ay değişir, sabit fiyat teklifinde ise tedarikçinin koyduğu tek bir rakam vardır; ikisi ancak aynı aylık tüketim üzerinden TL olarak kıyaslanabilir.
Bu yazıda iki teklif türünü örnek bir tesisin verisiyle hesaplıyoruz. Ardından tekliflerdeki gizli maddeleri ve karar öncesi kontrol listesini veriyoruz. Rakamlar örnektir. Gerçek teklifler tedarikçiden tedarikçiye değişir.
PTF artı marj teklifi nedir?
PTF artı marj, enerji bedelinin Piyasa Takas Fiyatı'na (PTF) tedarikçinin belirlediği bir marj eklenerek hesaplandığı teklif türü demektir. PTF, gün öncesi piyasasında her saat için ayrı oluşur: günde 24, 30 günlük bir ayda 720 ayrı fiyat. Kaynak: EPİAŞ Gün Öncesi Piyasası.
Faturadaki birim fiyat, saatlik PTF'lerin tüketiminize göre ağırlıklı ortalamasıdır. Marj bu ortalamanın üzerine çarpan olarak biner. Marj %6,50 ise ortalama PTF 1,065 ile çarpılır.
Burada iki ayrıntı önemlidir. Ağırlıklı ortalama sizin tüketim saatlerinize göre çıkar. Gece ağırlıklı çalışan bir tesisle gündüz çalışan bir tesisin ortalaması aynı olmaz. Marj ise sabit kalan tek kalemdir ve pazarlık edilebilen tek kalemdir.
Sabit fiyatlı elektrik anlaşması nedir?
Sabit fiyatlı elektrik anlaşması, sözleşme süresince enerji birim fiyatının önceden kararlaştırılan tek bir rakamda kaldığı teklif türü demektir. Piyasa fiyatı yükselse de düşse de enerji bedeli aynı birim fiyatla hesaplanır.
Bunun karşılığında tedarikçi piyasa riskini üstlenir ve fiyatına bu riski ekler. Sabit fiyat öngörülebilirlik sağlar, ama piyasa düşük seyrettiğinde PTF artı marj teklifine göre pahalı kalabilir. Sözleşmenin süresi, fiyat revizyonu maddeleri ve tüketim taahhüdü bu karşılaştırmada fiyat kadar önemlidir.
Farklı teklifler aynı tüketim profiliyle nasıl karşılaştırılır?
Teklifleri karşılaştırmak için aynı aylık tüketimi her teklifin birim fiyatıyla çarpıp TL cinsinden enerji bedelini yan yana koyarsınız. Dağıtım bedeli, vergiler ve fonlar tedarikçiden bağımsız olduğu için karşılaştırmaya girmez.
Örnek: Eylül ayında 140.175 kWh tüketen bir tesis. Saatlik PTF'lerin tüketime göre ağırlıklı ortalaması 2,827927 TL/kWh. Üç teklif varsayalım:
- Teklif A: PTF + %6,50 marj. Birim fiyat 2,827927 × 1,065 = 3,011742 TL/kWh. Enerji bedeli 140.175 × 3,011742 ≈ ₺422.171.
- Teklif B: PTF + %3 marj. Birim fiyat 2,827927 × 1,03 ≈ 2,912765 TL/kWh. Enerji bedeli ≈ ₺408.296.
- Teklif C: Sabit fiyat, varsayımsal 3,10 TL/kWh. Enerji bedeli 140.175 × 3,10 ≈ ₺434.543.
| Teklif | Birim fiyat (TL/kWh) | Eylül enerji bedeli (≈ TL) |
|---|---|---|
| A: PTF + %6,50 | 3,0117 | 422.171 |
| B: PTF + %3,00 | 2,9128 | 408.296 |
| C: Sabit (varsayımsal) | 3,1000 | 434.543 |
Grafik, aynı tüketimle üç teklifin Eylül ayı enerji bedelini gösteriyor. A ile B arasındaki fark 3,5 puanlık marj farkından gelir. Marjda 1 puan, bu tüketimde yaklaşık ₺3.964 eder (KDV hariç, yalnızca PTF etkisi); 3,5 puan yaklaşık ₺13.874 yapar.
Bu tablo yalnızca Eylül'ü gösterir. Tek bir ay teklif seçmek için yeterli değildir.
PTF yükselince hangi teklif öne geçer?
PTF yükseldiğinde sabit fiyat teklifi öne geçer, PTF düştüğünde PTF artı marj teklifi öne geçer. Dönüm noktası, marjlı birim fiyatın sabit fiyata eşit olduğu PTF seviyesidir.
Örnekte A teklifi için bu seviye 3,10 ÷ 1,065 ≈ 2,91 TL/kWh ortalama PTF'dir. Eylül ortalaması 2,8279 olduğundan o ay A daha ucuz çıktı. Ortalama bu seviyenin üzerine çıkarsa C avantajlı hale gelir.
| Ağırlıklı ortalama PTF (TL/kWh) | A: PTF + %6,50 (≈ TL) | C: Sabit 3,10 (≈ TL) |
|---|---|---|
| 2,50 | 373.216 | 434.543 |
| 2,83 (Eylül) | 422.171 | 434.543 |
| 3,20 | 477.716 | 434.543 |
| 3,60 | 537.431 | 434.543 |
Grafik, PTF yükselirken A teklifinin bedelinin arttığını, C teklifinin ise yatay kaldığını gösteriyor. Bu senaryolar örnektir ve bir PTF tahmini değildir. Hangi PTF seviyesinin gerçekleşeceğini kimse önceden bilemez. Bu nedenle karar, tahmine değil işletmenin riske ne kadar dayanabileceğine bağlıdır.
Tüketiminizin ay ay nasıl değiştiğini de bilmeniz gerekir. Örnek tesisin tüketimi 12 ayda 101 bin kWh ile 189 bin kWh arasında değişiyor. Sabit fiyatlı bir sözleşmede tüketim taahhüdü varsa bu dalgalanma ayrıca önem kazanır. Bu konuya serbest tüketici olmak yetmez, doğru tedarik kararı yazısında da değindik.
Tekliflerdeki gizli maddeler nelerdir?
Gizli madde, birim fiyatın yanında yer alan ama fiyat tablosunda görünmeyen ve toplam maliyeti değiştiren sözleşme şartları demektir. Çoğu zaman bilgi saklanmaz. Sadece sözleşmenin ayrıntısında kalır ve karşılaştırmaya girmez.
Teklif alırken şu maddelere bakın:
- Marjın tanımı. Marj yüzde olarak mı, TL/kWh olarak mı yazılıyor? Yüzde marj PTF yükseldikçe TL olarak büyür, sabit TL marj büyümez.
- Fiyatın dayanağı. Birim fiyat saatlik PTF'lerin tüketime göre ağırlıklı ortalamasına mı, yoksa aylık basit ortalamaya mı dayanıyor?
- Tüketim taahhüdü. Taahhüt edilen miktarın altında kalırsanız bir bedel doğuyor mu? Bu konu "al ya da öde" maddesiyle ilgilidir.
- Fiyat revizyonu. Sabit fiyat sözleşme boyunca gerçekten sabit mi, yoksa belirli koşullarda revize edilebiliyor mu?
- Vade ve fesih. Süre ne kadar, erken çıkışta bir bedel var mı?
- YEKDEM ve diğer kalemler. YEKDEM bedeli her ay yeniden belirlenir; faturaya önce tahmini fiyatla yansır, ay kapanınca kesin fiyat açıklanır ve fark sonraki faturada mahsuplaşma satırı olarak gelir. Teklifin bu kalemi içerip içermediği açık olmalı. Ayrıntı için YEKDEM nedir, 2026 fatura etkisi yazısına bakabilirsiniz.
- Sözleşme değişikliği hakkı. Tedarikçi şartları tek taraflı değiştirebiliyor mu? Elektrik sözleşmesinde önemli noktalar yazısı bu maddelere genel olarak bakar.
Bu liste hukuki görüş değildir. Sözleşmeyi imzalamadan önce kendi hukuk danışmanınızla da gözden geçirmeniz yerinde olur.
Teklifleri karşılaştırırken kontrol listesi
Aşağıdaki liste, teklifleri aynı zeminde kıyaslamanıza yardımcı olur.
- Son 12 ayın aylık tüketimini (kWh) çıkarın. Tek aya bakmayın.
- Saatlik ya da en azından gündüz-gece dağılımını öğrenin. PTF ortalaması bu dağılıma göre değişir.
- Her teklifi aynı aylık tüketimle TL'ye çevirin.
- PTF artı marj teklifleri için üç farklı PTF senaryosunda hesap yapın: düşük, orta, yüksek.
- Sabit fiyat teklifinde fiyatın hangi kalemleri kapsadığını yazılı olarak sorun.
- Tüketim taahhüdü, vade ve fesih maddelerini not edin.
- Faturada hangi kalemlerin tedarikçiden, hangilerinin dağıtım şirketinden geldiğini ayırın. Dağıtım bedeli teklife göre değişmez. Elektrik faturası okuma rehberi bu ayrımı gösteriyor.
- Karar öncesi, yeni teklifle gelen ilk faturayı elle doğrulayabileceğinizden emin olun. Serbest piyasa faturası elle hesaplama yazısı bu adımda işe yarar.
Sıkça Sorulan Sorular
Sabit fiyat mı, PTF artı marj mı daha ucuzdur?
İkisinden biri her zaman daha ucuz değildir. PTF düşük seyrettiğinde PTF artı marj, yüksek seyrettiğinde sabit fiyat avantajlı olur. Hangisinin ucuz çıkacağı sözleşme bitmeden bilinemez; bu yüzden karşılaştırmayı birkaç PTF senaryosuyla yapmak gerekir.
Marj yüzde mi, TL mi olmalı?
Bu, teklifteki tanıma bağlıdır ve ikisi de kullanılır. Yüzde marj PTF ile birlikte büyür, sabit TL marj büyümez. İki teklifi kıyaslamadan önce marjın hangi cinsten yazıldığını netleştirin.
Teklifleri karşılaştırırken dağıtım bedelini de hesaba katmalı mıyım?
Teklifleri birbiriyle karşılaştırırken katmanız gerekmez. Dağıtım bedeli tedarikçi seçiminize göre değişmez. Toplam fatura bütçesi yaparken ise dağıtım bedelini ayrıca eklemeniz gerekir.
Teklif karşılaştırması için hangi veriye ihtiyacım olur?
En az son 12 ayın aylık kWh tüketimine ihtiyacınız vardır. Saatlik tüketim verisi varsa PTF ağırlıklı ortalamasını kendi profilinize göre hesaplayabilirsiniz. Bu veri sayaçtan ya da dağıtım şirketinin portalından alınabilir.
Tedarikçi teklifinde tüketim taahhüdü neden önemlidir?
Taahhüt edilen miktarın altında kalındığında sözleşmeye göre ek bir bedel doğabilir. Üretim planı dalgalanan tesislerde bu madde birim fiyat kadar belirleyici olabilir. Sözleşmedeki ifadeyi imzadan önce yazılı olarak netleştirmek gerekir.
Özet
Teklifleri doğru karşılaştırmak için aynı tüketimi her teklifin birim fiyatıyla TL'ye çevirmek, PTF'yi birkaç senaryoda denemek ve sözleşme maddelerini fiyatla birlikte okumak gerekir. Örnek tesiste 3,5 puanlık marj farkı bir ayda yaklaşık ₺13.874 etti; sabit fiyat ise yalnızca PTF belirli bir seviyenin üzerine çıktığında öne geçti.
Covolt, tüketim, birim fiyat ve sözleşme verisini birlikte bakarak maliyeti fatura gelmeden önlemeye yardım eden bir enerji yönetimi çözümüdür. Teklif karar sürecinde 1 yıl tarife danışmanlığı seçeneğine bakabilirsiniz.
Son güncelleme: Kasım 2026. Mevzuat ve tarifeler değişebilir; güncel değerler için kaynaklara bakın.
Bunları da Beğenebilirsiniz
İlginizi çekebilecek diğer yazılarımız
Üç zamanlı tarife sanayide ne zaman kazandırır? Puant payı eşiği
Üç zamanlı tarife, puant payı düşük ve gece payı yüksek tesislerde kazandırır. Dilim saatleri, eşik formülü ve dört profilde örnek hesap.
Dengesizlik bedeli nedir? Sanayi faturasına nasıl yansır?
Dengesizlik bedeli nedir, SMF ile nasıl bulunur, tedarik sözleşmesinde nasıl paylaştırılır? Sanayi faturasına yansımasını örnek hesapla anlatıyoruz.
Elektrik tedarikçisi değiştirme: adımlar, süreler ve kritik tarihler
Elektrik tedarikçisi değiştirme süreci: serbest tüketici başvurusu, PYS son günü, geçiş tarihi ve ilk fatura. Adımlar ve kontrol listesi.